ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ, PhD

ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ


ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΑΙΔΟΙΟΥ-ΑΙΔΟΙΟΔΥΝΙΑ


Το αιδοίο έχει περιγραφεί στο παρελθόν  ως "μία περιοχή που τη βλέπει μόνο ο γυναικολόγος, η οποία αποτελείται από ιστούς που γνωρίζει καλά μόνο ο δερματολόγος και η οποία εμφανίζει διαταραχές που αναγνωρίζει μόνο ο παθολογοανατόμος". Αυτή η περιγραφή αναδεικνύει με χαρακτηριστικό τρόπο τα διαγνωστικά και θεραπευτικά προβλήματα που συνδέονται με την παθολογία του αιδοίου. Εξαιτίας αυτών των πιθανών προβλημάτων, είναι απαραίτητο ο θεράπων ιατρός να αντιμετωπίζει τις παθήσεις του αιδοίου με ιδιαίτερη προσοχή και υπευθυνότητα, έχοντας υπόψη του ότι είναι απαραίτητη η στενή συνεργασία μεταξύ ιατρών διαφορετικών ειδικοτήτων.

Ταξινόμηση παθολογικών καταστάσεων αιδοίου
Α) Λοιμώδεις
Β) Μη λοιμώδεις
Γ) Κύστες/ µη νεοπλασµατικοί όγκοι
Δ) Μη επιθηλιοειδεις όγκοι
Ε) Επιθηλιοειδείς όγκοι
ΣΤ) Αιδoιοδυνία

Α) Λοιμώδεις
  • Βακτηριακές λοιμώξεις από Σταφυλόκκοκο, Στρεπτόκοκκο, Γονόκοκκο
  • Σύφιλη
  • Έρπης γεννητικών οργάνων
  • Μυκητίαση αιδοίου
  • Οξυτενή κονδυλώματα
  • Μολυσματική τέρμινθος
  • Ψώρα/Φθειρίαση (παράσιτα)




Μολυσματική τέρμινθος
Έρπης γεννητικών οργάνων
Μολυσματική τέρμινθος
Έρπης γεννητικών οργάνων


Κονδυλώματα αιδοίου
Περιπρωκτικά κονδυλώματα
Κονδυλώματα αιδοίου
Περιπρωκτικά κονδυλώματα
Β) Μη Λοιμώδεις

  • Ν. Paget αιδοίου
  • Ψωρίαση
  • Παράτριμμα
  • Κνίδωση-αγγειοοίδημα
  • Λεύκη
  • Συμμετοχή αιδοίου σε συστηματικές παθήσεις (συστηματικός ερυθηματώδης λύκος, Ν.Crohn, ελκώδης κολίτιδα)
  • Σκληρυντικός ατροφικός λειχήνας (2-5% πιθανότητα εξέλιξης σε καρκίνο αιδοίου)
  • Ομαλός λειχήνας
  • Έκζεμα-Σμηγματορροϊκή δερματίτιδα
  • Πέμφιγα


Παθήσεις αιδοίου
Ομαλός λειχήνας
Σκληρυντικός ατροφικός λειχήνας
Ομαλός λειχήνας




ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΑΙΔΟΙΟΥ-ΑΙΔΟΙΟΔΥΝΙΑ


ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΑΙΔΟΙΟΥ-ΑΙΔΟΙΟΔΥΝΙΑ
Ψωρίαση
Ατροφική αιδοιοκολπίτιδα

Γ) Κύστες/ µη νεοπλασµατικοί όγκοι

  • Κύστη βαρθολινείου αδένα
  • Επιδερμοειδής κύστη
  • Σμηγματογόνος κύστη
  • Βλεννώδης κύστη
  • Κύστες του τριχικού θυλάκου
  • Κύστεις του πόρου του Nuck (υδροκήλη)
  • Κύστεις των πόρων των αδένων του Skene
  • Κύστεις τον επιθηλιακών εγκλείστων

Κύστη βαρθολινείου αδένα
Μυξοειδής κύστη
Κύστη βαρθολινείου αδένα
Μυξοειδής κύστη



Δ) Μη επιθηλιοειδείς όγκοι

  • Αιμαγγείωμα
  • Αγγειοκεράτωμα
  • Εωσινόφιλο κοκκίωμα
  • Ξάνθωμα
  • Λεμφαγγειώματα
  • Ιδρωταδένωμα
  • Νευροΐνωμα
  • Έκτοποι ιστοί (μαζικός αδένας, ενδομητρίωση)
  • Κυστεορθοκήλη
  • Ουρηθρικό εκκόλπωμα
  • Λίπωμα


Καρκίνος αιδοίου
Καρκίνος αιδοίου


Προκαρκινικές βλάβες αιδοίου-VIN (Vulval Intraepithelial Neoplasia)



Ταξινόμηση (ISSVD 2004)
  • VIN I (αποσύρθηκε)
  • VIN II
  • VIN III
Σύμφωνα ωστόσο με την τελευταία ταξινόμηση οι VIN I αλλοιώσεις δεν θεωρούνται προκαρκινικές, παρά μόνο οι VIN II και VIN III. Συγκεκριμένα για τις υψηλού βαθμού VIN δυσπλασίες υπάρχουν αυτές που σχετίζονται με τον ιό HPV και αυτές που σχετίζονται με τους λειχήνες (που θεωρούνται και πιο επικίνδυνοι για εξέλιξη σε καρκίνο αιδοίου). Οι τελευταίες δε εμφανίζονται συχνότερα σε ηλικιωμένες γυναίκες, που αναφέρουν ένα χρόνιο ιστορικό κνησμού-καψίματος στην περιοχή της βλάβης. Χρειάζεται υψηλού βαθμού υποψία όταν αναφέρονται τέτοιου είδους συμπτώματα προκειμένου να μην καλυφθούν με τυφλή χορήγηση αλοιφών. Απαιτείται να γίνει αιδοιοσκόπηση από γυναικολόγο με ειδίκευση στο αντικείμενο και λήψη βιοψιών για οριστική διάγνωση.
Θεραπευτικές επιλογές στο VIN (10 % ετήσια πιθανότητα εξέλιξης σε καρκίνο αν μείνουν χωρίς θεραπεία)
  • Ευρεία εκτομή της βλάβης (ειδικά όταν υποψιαζόμαστε καρκίνο)
  • Καταστροφή με Laser εξάχνωση
  • Κρέμα Aldara
Πρόληψη
  • Διακοπή καπνίσματος
  • Έγκαιρη εντόπιση των βλαβών (σωστή αξιολόγηση των συμπτωμάτων)
  • Εμβολιασμός HPV (το τετραδύναμο εμβόλιο, που καλύπτει και τους τύπους 6,11)- ειδικά για τις VIN αλλοιώσεις που εμφανίζονται σε νεαρότερες ηλικίες και είναι HPV-related.

 Βακτηριακές λοιμώξεις από Σταφυλόκκοκο, Στρεπτόκοκκο,
 Βακτηριακές λοιμώξεις από Σταφυλόκκοκο, Στρεπτόκοκκο,
VIN αλλοιώσεις αιδοίου
VIN αλλοιώσεις αιδοίου
VIN αλλοιώσεις αιδοίου

Η ιατρός Κ.Παπακωνσταντίνου κατά τη διάρκεια της επί διετίας εξειδίκευσής της στο Queen Charlotte’s Hospital του Λονδίνου σε θέματα Γυναικολογικής Ογκολογίας-Κολποσκόπησης, απέκτησε μεγάλη εμπειρία στη διαχείριση ασθενών με VIN και άλλες βλάβες αιδοίου, τόσο όσον αφορά τη διαγνωστική (αιδοιοσκόπηση) όσο και τη θεραπευτική προσέγγιση τους. Έχει λάβει τις ανάλογες πιστοποιήσεις τόσο από τη Βρετανική όσο και από την Ελληνική εταιρεία Κολποσκόπησης και Παθολογίας Τραχήλου.


Αιδοιοδυνία (Vulvodynia)

Πρόκειται για μια οντότητα που εκδηλώνεται με πόνο στην εξωτερική περιοχή του αιδοίου. Μπορεί επίσης να εμφανισθεί με έντονο καύσο, δυσαισθησία, υπερευαισθησία στην είσοδο του κόλπου, ενώ συνήθως απουσιάζουν κλινικά στοιχεία εκτός από ήπιο ερύθημα. Παρουσιάζει συνεχώς αυξανόμενη συχνότητα στις μέρες μας, ίσως γιατί περισσότερες γυναίκες ζητούν ιατρική βοήθεια για το πρόβλημα αυτό. Πιστεύεται ότι η καυσαλγία (και δυσπαρευνία) είναι αποτέλεσμα αντανακλαστικής συμπαθητικής νευροπάθειας. Η αιτιολογία της ωστόσο είναι πολύπλευρη και κατά αναλογία η θεραπευτική της προσέγγιση.
Χαρακτηριστικά:
  • 30% των ασθενών αναφέρουν ιστορικό οσφυαλγιών
  • 18% έχουν ιστορικό επεμβάσεων πυέλου/ γυναικολογικών
  • 27% αναφέρουν ιστορικό χρόνιων αλλεπάλληλων αιδoιοκολπίτιδων
  • Επιδείνωση συμπτωματολογίας με το άγχος
  • 63% βελτίωση κατόπιν διαγνωστικής περινεοπλαστικής
Θεραπεία
Η θεραπεία της συγκεκριμένης πάθησης είναι ανάλογη της κλινικής εικόνας και του αιτίου πρόκλησής της. Για παράδειγμα όταν οφείλεται σε μικρόβια ή μύκητες, η συνιστώμενη θεραπεία περιλαμβάνει συγκεκριμένη θεραπεία με κρέμες οιστρογόνων και αντιβίωσης που παρέχει άμεση ανακούφιση. Ταυτόχρονα, υπάρχουν λύσεις επεμβατικής χειρουργικής (Vestibulectomy/Περινεοπλαστική), ενέσεις Botox ενώ σε αρκετές περιπτώσεις η χρήση αντικαταθλιπτικών φαρμάκων (αμιτριπτυλίνη 10-150mg) και η ψυχολογική υποστήριξη δύναται να βοηθήσει στην αντιμετώπιση της πάθησης αυτής.